فصلنامه مطالعات هنر

فصلنامه مطالعات هنر

مطالعه روان‌سنجی «فیگور» در نقاشی‌های فرشید ملکی بر اساس نظر شارل مورون

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
حنانه یعقوبی 1
مینو خانی 2
1 دانشجوی دکتری پژوهش هنر، گروه هنر، دانشکده عمران، هنر و معماری، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم تحقیقات، تهران، ایران.
2 استادیار گروه فلسفه هنر، دانشکده علوم انسانی، واحد تهران شمال، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران.
10.22083/ssa.2024.475883.1043
چکیده
   هنر برای بخشی از افراد به‌ویژه برخی از هنرمندان دورۀ معاصر، راهی برای برون‌ریزی مسائل درونی آن‌ها بوده و آن‌چه درون آن‌ها بوده است به معرض نمایش می‌گذارد. این پژوهش به‌دنبال کشف درونیات هنرمند معاصر ایران، فرشید ملکی است. هنرمندی که با نمایش پیکره‌های متعدد و گاه تکراری، سعی در نمایش ناخودآگاه خود دارد. شارل مورون از نخستین افرادی است که به تلفیق هنر و روان‌کاوی پرداخته است. به همین علت در این مقاله فیگورهای فرشید ملکی با متد او تحلیل شده است. مورون به رویکرد «تکرار» در هنر و ادبیات تأکیده کرده و آن را ریشه در دوران کودکی افراد دانسته است. روان‌سنجی، نامی است که بر روی چهار مرحله تحلیل شارل مورون گذاشته شده ‌است. این تحقیق به شیوه توصیفی- تحلیلی انجام پذیرفته و از منظر هدف، کاربردی بوده و جمع‌آوری اطلاعات آن به‌شیوۀ کتابخانه‌ای صورت گرفته  است. فیگور در نگاه ملکی از واقعیت دور شده و با انتزاع و از شکل‌افتادگی عجین شده ‌است. در این پژوهش، با توجه به آثار ملکی و بررسی فیگورهای تکراری، نتیجه بر آن شد که اسطوره شخصی وی که موجب برون‌ریزی درونی او است، اسطورۀ «پان» می‌باشد. پان، اسطورۀ ترس و اضطراب در یونان باستان بوده و اختلالاتی چون پانیک از آن نشئت می‌گیرد. این اسطوره را شوخ‌طبع و مورد علاقه پدرش می‌دانند. فرم‌های بدنی آثار ملکی نیز حاکی از حضور پان به‌عنوان اسطوره شخصی‌اش است.
کلیدواژه‌ها
روان‌سنجی
شارل مورون
فرشید ملکی
فیگور

عنوان مقاله English

Body psychometrics in Farshid Maleki's paintings

نویسندگان English

hanane yaghoubi 1
minoo khany 2
1 PhD Condidate of Art Research, Department of Art Specialized, Faculty of Civil Engineering, Art and Architecture, Sciences and Research Branch, Islamic Azad University, tehran, Iran.
2 assistant Professor, Department of Art Specialized, Philosophy of art , North Tehran University , Islamic Azad University, tehran, Iran
چکیده English

Art is a way to release repressed forces in humans and expose what is hidden inside humans. This research seeks the inner workings of the contemporary Iranian artist, Farshid Maleki. An artist who, by displaying numerous and sometimes repetitive figures, tries to display his unconscious. Charles Moron is one of the first people to combine art and psychoanalysis, which is why this article analyzes Farshid Maleki's figures using his method. Moron emphasizes the "repetition" approach in art and literature and considers it to be rooted in each person's childhood. Psychoanalysis is the name given to Charles Moron's four stages of analysis. This research is descriptive-analytical in terms of method and applied in terms of purpose, and the data collection was carried out in a library manner. In Maleki's view, the body has moved away from reality and has become intertwined with abstraction and deformity. In this study, based on Maleki's works and the study of recurring figures, it was concluded that his personal myth that caused his inner outpouring was the myth of Pan. Pan was the myth of fear and anxiety in ancient Greece, and disorders such as panic originate from it. This myth is considered humorous and his father's favorite. The physical forms of Maleki's works also indicate the presence of Pan as his personal myth.

کلیدواژه‌ها English

Charles Moron
psychoanalysis
Farshid Maleki
figure
iranaian art
افسریان، ایمان(1381). مصاحبه با فرشید ملکی، حرفه- هنرمند، شماره 2.
بولن، شینودا(1392). نمادهای اسطوره‌ای و روا‌‌نشناسی مردان. ترجمۀ مینو پرنیانی با همکاری پرتو پارسی. تهران: انتشارات آشیان.
بیرلین، ج.ف(1386). اسطوره‌های موازی. تهران: نشر مرکز.
پاکباز، رویین(1399). دایره‌المعارف هنر، جلد سوم. تهران: نشر فرهنگ معاصر.
خضری، مسلم(1397). نگره فیگوراتیو در نقاشی معاصر ایران. تهران: نشر نظر.
دلوز، ژیل(1398). فرانسیس بیکن: منطق احساس. ترجمۀ بابک سلیمی‌زاده. تهران: روزبهان.
رانسیر، ژاک(1399). فیگورهای تاریخ. ترجمۀ فرهاد اکبرزاده. تهران: مانیای هنر.
سالکل، رناتا(1396). درباره اضطراب. ترجمۀ عباس خورشیدنام و سیاوش طلایی‌زاده. تهران: نشر شوند.
عوض‌پور، بهروز، خبازان، سهند، خبازان، ساینا (1399). روان‌اسطوره‌شناسی‌های هنری. تهران: نشر سخن.
عوض‌پور، بهروز، خبازان، سهند، خبازان، ساینا (1397). روان‌اسطوره شناسی: فرهنگ روان رنجوری‌های اسطوره‌ای. تهران: نشر سخن.
عوض‌پور، بهروز، شایگان‌فر، نادر(1400). روان‌سنجی خلاقیت در نقاشی‌های فرانسیس بیکن. نشریه هنرهای زیبا-هنرهای تجسمی، 26(3)، 129-137. Doi: 10.22059/jfava.2019.286101.666285
غیاثی، محمدتقی(1382).  نقد روان‌شناختی متن ادبی. تهران: مؤسسه انتشارات نگاه.
فروید، زیگموند(1400). کابرد روان‌کاوی در نقد ادبی: هفت اثر از فروید درباره‌ی ادبیات. ترجمۀ حسین پاینده. تهران: انتشارات مروارید.
کیرکگور، سورن(1400). تکرار: جستاری در نفس شناسی تمثیلی. ترجمۀ محمدهادی حاجی‌بیگلو. تهران: نشر شب‌خیز.
گزگین، اسماعیل(1397). هنر اسطوره‌شناسی. ترجمۀ بهروز عوض‌پور. تهران: شرکت انتشارات علمی و فرهنگی.
ناکلین، لیندا(1399). بدن تکه‌تکه شده: قطعه به مثابه استعاره‌ای از مدرنیته. ترجمۀ مجید اخگر. تهران: نشر بیدگل.
نامورمطلق، بهمن(1397). درآمدی بر اسطوره‌شناسی: نظریه‌ها و کاربردها. تهران: نشر سخن.
 
 Afsyarian, Iman (2002). "Interview with Farshid Maleki," Artist Profession, No. 2. [In Persian]
 Avazpour, Behrouz; Khobazaan, Sahand; Khobazaan, Sayna (2018). Psycho-Mythology: The Culture of Mythological Psychopathologies. Tehran: Sokhan Publishing. [In Persian]
 Avazpour, Behrouz; Khobazaan, Sahand; Khobazaan, Sayna (2020). Artistic Psycho-Mythology. Tehran: Sokhan Publishing. [In Persian]
Avazpour, Behrouz; Shayganfar, Nader (2021). "Psychometric Assessment of Creativity in Francis Bacon's Paintings." Journal of Fine Arts - Visual Arts, Volume 26, No. 3. [In Persian]
Birlin, J.F. (2007). Parallel Myths. Tehran: Markaz Publishing. [In Persian]
Boulain, Shinoda (2013). Mythical Symbols and the Psychology of Men. Translated by Minu Parniyani in collaboration with Parto Parsi. Tehran: Ashiyan Publications. [In Persian]
Deleuze, Gilles (2019). Francis Bacon: The Logic of Sensation. Translated by Babak Salimi-zadeh. Tehran: Roozbeh Publications. [In Persian]
Freud, Sigmund (2021). The Application of Psychoanalysis in Literary Criticism: Seven Works by Freud on Literature. Translated by Hossein Payandeh. Tehran: Mowrid Publications. [In Persian]
Forty, Adrian (2004). Words and Buildings: A Vocabulary of Modern Architecture. Thames and Hudson.
 Ghiasy, Mohammad Taghi (2003). A Psychoanalytic Critique of Literary Texts. Tehran: Negah Publications. [In Persian]
 Gozgineh, Ismail (2018). The Art of Mythology. Translated by Behrouz Avazpour. Tehran: Scientific and Cultural Publishing Company. [In Persian]
 Khazari, Moslem et al. (2018). Figurative Perspectives in Contemporary Iranian Painting. Tehran: Nazar Publishing. [In Persian]
Kierkegaard, Søren (2021). Repetition: An Essay in the Psychology of Symbolic Representation. Translated by Mohammad Hadi Hajibiglou. Tehran: Shabkhiz Publishing. [In Persian]
 Namvar Motlagh, Bahman (2018). An Introduction to Mythology: Theories and Applications. Tehran: Sokhan Publishing. [In Persian]
 Nochlin, Linda (2020). The Fragmented Body: The Piece as a Metaphor for Modernity. Translated by Majid Akhgar. Tehran: Bidgol Publishing. [In Persian]
Oxford Advanced Learner Dictionary New 2017.
 Pakbaz, Royin (2020). Encyclopedia of Art, Volume 3. Tehran: Contemporary Culture Publishing. [In Persian]
 Rancière, Jacques (2020). The Figures of History. Translated by Farhad Akbarzadeh. Tehran: Maniyeh Art. [In Persian]
. Salkl, Renata (2017). About Anxiety. Translated by Abbas Khorshidnam and Siavash Talayi-zadeh. Tehran: Shonoud Publishing. [In Persian]
منبع تصویری:
URL1: darz.art/fa/artists/farshid-maleki